Wchodząc na centralne miejsce Starego Miasta, czyli Rynek Staromiejski, naszym oczom
natychmiast ukazuje się wspaniała budowla z gotyckiej cegły. Poznaj Ratusz, który jest świadkiem ponad
700 lat toruńskiej historii i z którego spojrzysz na miasto z wyjątkowej perspektywy.
Monumentalny Ratusz Staromiejski w Toruniu (fot. własna)
Dla każdego, kto odwiedza nasze miasto, Ratusz Staromiejski w Toruniu to
absolutnie główny punkt odniesienia na turystycznej mapie. Ta wspaniała, gotycka twierdza handlu,
nauki i władzy stoi dumie na samym środku Rynku Staromiejskiego. Dla nas,
mieszkańców, to serce codziennych spotkań „pod Kopernikiem”. Wystarczy spojrzeć na jego masywne, ceglane mury,
by poczuć respekt do historii, jaka się tu wydarzyła. Zastanawiasz się, co kryje się w jego wnętrzu?
Fakty i historia
Od średniowiecznych kramów po szwedzki pożar
Gmach ten nie od razu wyglądał tak imponująco jak dzisiaj. Ratusz stoi centralnie na środku
Rynku już od 1274 roku. To właśnie wtedy zaczęto budować charakterystyczną wieżę oraz
otaczające ją, mniejsze zabudowania kupieckie: kramy, ławy chlebowe i sukiennicze.
Przez kolejne dziesięciolecia ratusz podlegał ciągłej przebudowie i rozbudowie. Z
czasem drobne kramy połączono wspólnymi murami, aż budowla uzyskała obecną, zamkniętą i monumentalną formę pod
koniec XIV wieku. Prawdziwy dramat rozegrał się jednak znacznie później.
Krok od ruiny w 1703 roku
Wielu turystów jest zaskoczonych faktem, że ten potężny budynek mógł przestać istnieć. Ratusz Staromiejski
poważnie ucierpiał i spłonął podczas niszczycielskiego najazdu szwedzkiego w 1703 roku. Na całe
szczęście rajcy miejscy znaleźli środki na ratunek – dokonano jego gruntownej odbudowy i rekonstrukcji,
dzięki czemu znów stał się chlubą miasta.
1274
Początki wieży i kramów
XIV w.
Gotycka, zwarta bryła
1703
Pożar i najazd szwedzki
24
Portretów w poczcie królów
Atrakcje i ekspozycje
Co zobaczysz wewnątrz? Dziedziniec i skarby Muzeum Okręgowego
Spacer wokół Ratusza Staromiejskiego to jedno, ale gorąco polecam wejść przez
ogromne bramy do środka, na jego okazały, wewnętrzny dziedziniec. Kiedyś jego centralnym punktem była słynna,
żeliwna makieta dotykowa Torunia. Obecnie została ona przeniesiona w zupełnie inną, znacznie oddaloną część
Starego Miasta. I wiesz co? Wyszło to temu miejscu na dobre! Dziś ratuszowy dziedziniec to wspaniała, cicha oaza
w samym sercu toruńskiej Starówki. To idealny punkt, by usiąść na chwilę, odpocząć od turystycznego zgiełku i w
spokoju podziwiać potężne gotyckie mury oraz zabytkowe krużganki.
Skarby Muzeum Okręgowego w Toruniu
Dawne sale rady miejskiej, ławy sądowe i pomieszczenia wagi pełnią dziś zgoła inną rolę. W
monumentalnych przestrzeniach Ratusza mieści się główny oddział Muzeum Okręgowego w Toruniu.
Wchodząc na wystawy, przygotuj się na prawdziwą podróż w czasie. W bogatych zbiorach muzeum znajdują się między
innymi:
Rzeźby i witraże: zobaczysz tu unikalne rzeźby gotyckie, dawne rzemiosło artystyczne oraz
cenną kolekcję historycznych witraży.
Malarstwo i portrety: czeka na Ciebie znakomita galeria dawnego malarstwa polskiego oraz
historyczne portrety zamożnego, toruńskiego patrycjatu.
Poczet Królów Polskich: to najstarszy w kraju, unikatowy zbiór składający się z aż 24
pamiątkowych portretów władców, którzy na przestrzeni wieków odwiedzali Toruń.
Informacje praktyczne: godziny otwarcia i bilety
Zanim zaplanujesz wizytę, zwróć uwagę, że ostatnie wejście na sale ekspozycyjne możliwe
jest na 30 minut przed zamknięciem muzeum. Godziny działania wystaw różnią się też od godzin otwarcia
samej Wieży Ratuszowej.
Wskazówka mieszkańca: Darmowe środy!
Jeśli chcesz zaoszczędzić, zaplanuj wizytę w środę. W ten dzień tygodnia wstęp na wystawy stałe
jest całkowicie bezpłatny! Płatne pozostaje jedynie wejście na Wieżę Ratuszową oraz ewentualne
sale Wystaw Czasowych (bilet ulgowy 23 zł, normalny 27 zł).
Godziny otwarcia
Sale ekspozycyjne (poniedziałki nieczynne):
1 maja – 29 września: 10:00 – 18:00
1 października – 30 kwietnia: 10:00 – 16:00
Wieża Ratuszowa (czynna codziennie):
Maj – Wrzesień: 10:00 – 20:00
Kwiecień oraz Październik: 10:00 – 18:00
Styczeń – Marzec oraz Listopad – Grudzień: 10:00 – 16:00
Cennik biletów
Sale ekspozycyjne: 32 zł (normalny), 27 zł (ulgowy)
Dla wielu turystów Ratusz Staromiejski to przede wszystkim potężna wieża widokowa. Jako
torunianin gorąco namawiam Cię jednak do zarezerwowania czasu na zwiedzanie jego wnętrz. To właśnie tu – w
dawnych salach posiedzeń i pod monumentalnymi sklepieniami – kryją się najcenniejsze skarby Muzeum Okręgowego.
Poniżej zebrałem dla Ciebie kilka kadrów, które najlepiej oddają ten niezwykły, historyczny klimat.
Majestatyczny dziedziniec Ratusza Staromiejskiego – spokojna oaza z pięknymi, gotyckimi
krużgankami w samym sercu gwarnego Rynku
Słynna Sala Królewska. To właśnie na jej ścianach wisi najstarszy w Polsce malarski Poczet Królów
Polskich, upamiętniający królewskie wizyty w naszym mieście
Autentyczne gotyckie sklepienia krzyżowo-żebrowe, które nadają przestrzeniom wystawowym Muzeum
Okręgowego niesamowity, surowy charakter
Jedne z najcenniejszych eksponatów lokalnego rzemiosła – misterne, wiekowe drewniane formy, w
których rzeźbiono i wypiekano słynne toruńskie pierniki
Sala Wielka Mieszczańska – monumentalny świadek historii. To właśnie tutaj obradowały sejmy,
podpisywano traktaty i decydowano o losach potężnego, kupieckiego Torunia
Punkt widokowy
Wspinaczka na wieżę: widok, który zapiera dech
🧭 Obowiązkowy punkt programu! Nie zapomnijmy, że każdy turysta i poszukiwacz pięknych
kadrów powinien osobiście wspiąć się po wiekowych, drewnianych schodach na sam szczyt wieży ratuszowej. Choć
kondycja bywa wystawiona na próbę, nagroda na górze rekompensuje każdy wysiłek.
To z tarasu widokowego można najdokładniej obejrzeć z góry całą toruńską Starówkę, rzekę i linię
dawnych murów obronnych. Czerwone dachówki zabytkowych kamienic pięknie
kontrastują tu z błękitnym niebie w słoneczny dzień. Gwarantuję jako mieszkaniec: ten oszałamiający
widok Starego Miasta na długo pozostanie pod Waszymi powiekami!
Archiwalne zdjęcia
Ratusz Staromiejski na starych fotografiach
Zobacz, jak serce Torunia i jego główny zabytek prezentowały się w obiektywie dawnych aparatów
fotograficznych i na pocztówkach (zbiory Kujawsko-Pomorskiej Biblioteki Cyfrowej).
Domena publiczna
Ratusz Staromiejski w Toruniu
Domena publiczna
Dawna fotografia Ratusza
Domena publiczna
Ratusz Staromiejski - stara pocztówka
Źródło i prawa do grafiki: Kujawsko-Pomorska Biblioteka Cyfrowa, domena
publiczna.
Planowanie wizyty
Gdzie dokładnie znajduje się Ratusz?
Ratusz stanowi centralny, dominujący element architektoniczny Rynku Staromiejskiego. Nie sposób
go przeoczyć, idąc którymkolwiek z głównych deptaków Torunia.
Informacje praktyczne
Rynek Staromiejski 1, 87-100 Toruń
Wejście na wieżę i na wystawy Muzeum Okręgowego jest biletowane. Dziedziniec często dostępny
otwarty.
W samym centrum, naprzeciwko m.in. Dworu Artusa.
Pytania i odpowiedzi
Najczęstsze pytania o Ratusz Staromiejski
Od kiedy Ratusz Staromiejski stoi na toruńskim rynku?
Początki budowli sięgają 1274 roku, kiedy to zaczęto wznosić wieżę oraz pierwsze ławy chlebowe i
sukiennicze. Swoją obecną, monumentalną formę gotycką ratusz zyskał jednak pod koniec XIV
wieku.
Czy to prawda, że toruński ratusz kiedyś spłonął?
Tak. Ratusz Staromiejski poważnie ucierpiał i spłonął w 1703 roku podczas najazdu szwedzkiego, po czym
został pieczołowicie odbudowany i zrekonstruowany.
Co znajduje się na dziedzińcu ratusza?
Na okazałym dziedzińcu znajduje się odlana z żeliwa dotykowa makieta starego miasta. Jej układ pomaga
osobom niewidomym i niedowidzącym zorientować się w topologii miejskich ulic i zabytków.
Jakie zbiory skrywa Muzeum Okręgowe w Toruniu?
W ratuszowym Muzeum Okręgowym można podziwiać wspaniałe rzeźby gotyckie, kolekcję witraży oraz
najstarszy Poczet Królów Polskich, składający się z 24 królewskich portretów.
Czy można wejść na wieżę ratuszową?
Oczywiście! To obowiązkowy punkt programu. Po drewnianych schodach można wspiąć się na sam szczyt
wieży, skąd roztacza się niesamowity widok na czerwone dachy kamienic i całą toruńską Starówkę.
Gdzie iść dalej?
Naprzeciwko Ratusza stoi równie okazały gmach z czerwonej cegły (no może odrobinę
mniejszy!). To historyczny Dwór Artusa, przed którym podpisano ważny pokój toruński. Przejdźmy tam!
